|
Pomimo iż brak jest bezpośrednich dowodów pobytu księcia Henryka Brodatego i jego małżonki na Ziemi Ścinawskiej niemieccy historycy regionu wspominają o pobycie św. Jadwigi na naszej ziemi. Szczególnie rozpowszechnione jest podanie o kamieniu z Tymowej. Dawno temu, kiedy księżna Jadwiga dowiedziała się o śmierci syna Henryka w bitwie na Legnickim Polu w 1241 roku, wyruszyła z najbliższą rodziną w drogę. Podobnie jak za młodu wędrowała boso. Droga po wiosennych roztopach była bagnista i grząska. Słońce prażyło niemiłosiernie. Księżna była już bardzo zmęczona i pragnęła odpocząć. Przystanęła zatem przy przydrożnym kamieniu, który leżał nieopodal wejścia do wsi. Na granitowym głazie pozostał odciśniętyśladjej stopy. Podobno jest on widoczny do dziśOdtąd kamień ten okoliczni mieszkańcy nazywali „Kamieniem Odpoczynku”.
Święta Jadwiga urodziła się około roku 1176 w Andches koło Monachium. Wychowana i wykształcona została w nadreńskim klasztorze bernardynek Kitzingen. Gdy miała zaledwie 12 lat, przybyła do Polski, aby poślubić księcia śląskiego Henryka Brodatego. Szybko wrosła w nowe otoczenia, przyjęła obcy jej język i obyczaje. Była znana ze swojej dobroczynności. Obdarowywała hojnie kościoły, szpitale i klasztory. Po urodzeniu dzieci złożyła śluby czystości i usunęła się do Trzebnicy, aby tam wieść iście ascetyczny tryb życia. Umartwiała swoje ciało poprzez liczne posty, biczowanie, spanie na twardym łożu, chodzenie boso, nawet w mróz, noszenie włosiennicy, niekończące się modlitwy i msze. Osobiście odwiedzała ubogich w ich chatach, pocieszała ich i przychodziła z pomocą, dawała jałmużny biednym, urządzała im kuchnie i przytułki. Zmarła 14 października 1243 roku w Trzebnicy i tam została pochowana dwa dni później w kościele klasztornym. Kanonizowano ją bardzo szybko, bo już w 1267 roku. Do jej grobu w Trzebnicy zaczęli pielgrzymować wierni z Czech, Śląska i Niemiec. Jej bogate życie dostarczyło tematu do powstania wielu utworów literackich. Jadwiga stała się wzorem wszystkich cnót kobiecych - wzorem żony i matki, księżnej. Na prośbę króla polskiego Jana III Sobieskiego papież Innocenty XI wprowadził kult św. Jadwigi do całego kościoła. W Polsce powstało ponad 120 kościołów ku czci św. Jadwigi. W dzień św. Jadwigi (16 października 1978 roku) został wybrany papieżem pierwszy Polak, Jan Paweł II. Działalność księcia Henryka Brodatego i Jadwigi przyczyniła się do powstania Ścinawy oraz rozwoju miasta i okolic. Najstarsza wzmianka historyczna pochodząca z 1202 r. wymienia ją z racji przynależności do klasztoru w Trzebnicy.Książę nadał Ścinawie w 1215 r. prawa miejskie, jako pierwszej miejscowości w tej części Śląska. Zapewne za życia Świętej do Ścinawy przybyli z jej inicjatywy augustianie, zwani później duchakami. Niech więc Jadwiga będzie obecna i dzisiaj – jako Patronka Śląska oraz Patronka pojednania narodu polskiego i niemieckiego. Pragnieniem pomysłodawcy jest, aby miała ona przede wszystkim charakter dydaktyczny i turystyczny. Natomiast celem projektu jest poznanie biografii, legend o św. Jadwidze, a także przekazanie podstawowych uniwersalnych wartości ludzkich: dobroci, miłości do ludzi, ofiarności, poszanowania rodziny, pracowitości. Proponowana trasa ma ok. 10 km i jest możliwa do pokonania pieszo lub rowerem. Prowadzi ze ścinawskiego rynku do kościoła parafialnego, następnie przez Dębiec do Tymowej, obok krzyży pokutnych, i kończy się w miejscu, gdzie stoi kamień, przy którym święta, według legendy, odpoczywała. Wzorując się na „drodze św. Jadwigi” w Oerlinghausen (Niemcy) można postawić 7 tabliczek i na każdej z nich umieścić w trzech językach, jakimi posługiwała się Jadwiga: polskim, niemieckim i łacińskim, hasła – cnoty teologiczne, którym hołdowała. W przyszłości w sąsiedztwie tabliczek można posadzić drzewka i nadać im imiona z kręgu osób najbliższych Jadwidze. Grupy szkolne biorące udział w rajdzie przy każdej z 7 tabliczek składających się na Ścieżkę św. Jadwigi miałyby do rozwiązania zadania związane ze ścieżką, jak i jej patronką. Na najlepszych czekałyby nagrody. Kolejne stacje to: I Skwer przed kościołem parafialnym (życie religijne w mieście) WIARA – GLAUBE – FIDES Św. Jadwiga była wierzącą, została kanonizowana i uczęszczała do szkoły klasztornej. II Rynek miejski w Ścinawie (historia miasta) NADZIEJA – HOFFNUNG – SPES Św. Jadwiga wiedząc, że jej syn nie żyje miała jednak wciąż nadzieję, że spotka się z synem w życiu pozaziemskim. III Dawny park dworski w Dębcu (dzieje założenia pałacowo – parkowego) MIŁOŚĆ –LIEBE – AMOR Wielką miłością Jadwiga darzyła swoje dzieci i wnuki, niezmiernie gorąco kochała syna Henryka, inna miłość pozaziemska do Boga pozwalała jej na opanowanie rozpaczy po stracie najbliższych. IV Krzyże pokutne (legenda o dwóch braciach) UMIAR - MASS – MODERARATIO Zachowywała posty tak, że wszyscy się dziwili, że nie umarła z głodu. V Kościół p.w. MB Bolesnej o konstrukcji ryglowej w Tymowej (historia koscioła) ROZTROPNOŚĆ - KLUGHEIT – PRUDENTIA Roztropność, powaga i odpowiedzialność, z jaką traktowała swoje obowiązki, nie pozwalały jej na to, aby ktokolwiek wyręczał ją z roli matki. VI Kościół parafialny p.w. NM Panny w Tymowej (dzieje świątyni ) SPRAWIEDLIWOŚĆ – GERECHTIGKEIT – JUSTITIA Św. Jadwiga była sprawiedliwa wobec wszystkich ludzi, nawet tych, którzy byli innej narodowości i innego pochodzenia. VII„Kamień Odpoczynku” w Tymowej ("Legenda obrazkowa o św. Jadwidze") ODWAGA – TAPFERKEIT – VIRTUS Św. Jadwiga była bardzo odważna, ponieważ bardzo często przebywała pośród chorych ludzi. Niniejsza propozycja ma charakter otwarty. W trakcie wdrażania może być modyfikowana. Ewaluacja może dotyczyć zarówno treści, jak i formy realizacyjnego projektu.Mam nadzieję, że przedstawiony pomysł spotka się z aprobatą nie tylko znawców i pasjonatów historii regionalnej, lecz - ze względu na przystępną formę – trafi do szerokiego grona zainteresowanych przyszłością naszej „małej ojczyzny”. Stowarzyszenie Społeczno – Kulturalne Ziemi Ścinawskiej „Mała Ojczyzna” Antoni Merta |